Fata Morgana w warszawskim Domu Avenariusów

Autor: Agnieszka Sielańczyk
13-03-20253 min czytania
Fata Morgana w warszawskim Domu Avenariusów
fot. materiały prasowe wystawy
Do 15 marca odbywa wystawa „Fata Morgana”, prezentująca wybrane dzieła sztuki z kolekcji Michała Borowika.

Fata Morgana

Prawda kurczy się w naszej epoce jak wysychająca kałuża. To, co niegdyś stanowiło trzon rzeczywistości, dziś przypomina labirynt luster — każde odbicie nieco zniekształcone, każda płaszczyzna proponuje inną perspektywę. Historia przestała być zapisem faktów, stała się narzędziem modelowania teraźniejszości. Władza nie potrzebuje już pałek ani dekretów — wystarczy, że systematycznie przekierowuje naszą uwagę, aż zapominamy o istnieniu alternatyw. Prawda nie znika w eksplozji — rozpada się na mikroskopijne cząstki, które wirują w przestrzeni dyskursu, nie cięższe od pyłków.
Czy postrzegana rzeczywistość istnieje obiektywnie, czy jest jedynie hologramem naszych niepokojów i ambicji? Platońskie cienie na ścianach jaskini, których nie potrafimy odróżnić od ich źródeł. Nietzscheański zmierzch narracji porządkujących chaos. Baudrillardowska symulacja wypierająca rzeczywistość, którą miała tylko odzwierciedlać. Paradoks naszych czasów: nadmiar informacji produkuje deficyt znaczeń, a powszechny dostęp do wiedzy utrudnia rozpoznanie faktów pośród mirażu półprawd. Sztuka nie tylko dokumentuje te procesy — ona demaskuje mechanizmy zniekształceń, obnaża techniki manipulacji percepcją.
Kiedy sztuczne wydaje się autentyczniejsze od prawdziwego, gdy cyfrowy obraz wyprzedza fizyczną obecność, gdy echo zagłusza pierwotny dźwięk — gdzie przebiega granica między realnym a iluzorycznym? Złudzenie trwa tylko dopóki nie rozpoznamy jego mechaniki. Fatamorgana rozpływa się pod świadomym spojrzeniem. Może istotą nie jest odkrycie jednej, niepodważalnej prawdy, lecz nieustanne kwestionowanie tego, co wydaje się oczywiste. Może wartość tkwi nie w celu, lecz w zachowaniu czujności podczas podróży.
Rzeczywistość nie jest skamieniałym artefaktem. Transformuje się niepostrzeżenie, w rytmie naszych nawyków i milczącej akceptacji. Kształtuje ją zarówno to, co zauważamy, jak i to, czego nie dostrzegamy. Czy potrafisz uchwycić moment, w którym realność ustępuje miejsca fatamorganie?
SPIS DZIEŁ SZTUKI I OBIEKTÓW:
1. Nikita Kadan, STAND WITH UKRAINE, zapis interwencji artystycznej, 28 września 2024, godz. 14:00
2. Andrzej Gieraga, Układ diagonalny, 2017, akryl tektura, płyta, 70 x 70 cm
3. Edward Hartwig, Bez tytułu, 1950, vintage print, 20,5 x 16,5 cm
4. Nikita Kadan, Poet II, 2020, olej na płótnie, 200 x 145 cm
5. Agata Słowak, Autoportret z krzyżowaniem spermy i krwi, 2023, olej na płótnie, 90 x 70 cm
6. Tom Bensari, Jazz Bookcase, kolekcja Manhattan, 2022
7. Monika Szyca-Thomas, biurko Atrium, krzesła Meadow, 2024
8. Justyna Żak, wazony: Faktury z Natury - Ziemia (jałowizna), 2023
9. Marcin Kuberna / Grôpk, Moon Jar (naczynie nr 80), 2023, ceramika, 70 x 70 cm
10.Igor Polasiak, postument dębowy, 2024
11. Ewa Czwartos, Non omnis moriar, 2024, olej na płótnie, 200 x 180 cm
12.Edward Hartwig, Bez tytułu, 1950, vintage print, 20,5 x 18 cm
13.Cyryl Polaczek, Ważki I, 2014, olej na płótnie, 160 x 140 cm
14.Cyryl Polaczek, Ważki II, 2016, olej na płótnie, 160 x 140 cm
15.Jan Ankiersztajn, Scrap Aluminium Side Table, 2022
16.Anna Milczanowska, Waza IV z cyklu Ciała niebieskie, 2023, ceramika, 38 x 40 cm
17.Paweł Olszewski, Silhouette Wrapped Around a Table, 2024, olej na płótnie, 170 x 150 cm
18.Paweł Olszewski, Obracająca się Głowa, 2022, olej na płótnie, 40 x 30 cm
19.Monika Szyca-Thomas, fotel Braid, 2024
20.Jakub Gliński, Bez tytułu, 2024, akryl, aerograf i sitodruk na płótnie, 150 x 100 cm
21.Julia Kowalska, To give to eat or to allow oneself to be eaten, 2024, olej na płótnie, 120 x 130 cm
22.Veronika Hapchenko, Still life V, 2023, akryl i tusz na płótnie, 150 x 129 cm
23.Tomasz Kręcicki, Błękitne rzęsy, 2015, olej na płótnie, 37 x 48 cm
24.Ant Łakomsk, Żerań, 2024, olej na płótnie, 150 × 135 cm
25.Karolina Jabłońska, Grill, 2018, olej na płótnie, 200 x 250 cm
26.Hasik Design, lampa Aurora L, 2021
27.Zuzanna Bartoszek, Zamurowanie, 2019-2020, olej na płótnie, 73 x 60 cm
FacebookInstagramTikTokX