Koniec praw kobiet w Afganistanie. Drastyczne prawo Talibów

30-01-2025
Ładowanie...
Koniec praw kobiet w Afganistanie. Drastyczne prawo Talibów
fot. kadr z filmu „We Are Ayenda”
Powrót Talibów do władzy w Afganistanie w sierpniu 2021 roku oznaczał dramatyczny regres w zakresie praw kobiet, cofając dekady postępu osiągniętego od upadku ich poprzedniego reżimu w 2001 roku.

Historia Afganistanu w kwestii praw kobiet naznaczona jest cyklami opresji i postępu. Podczas pierwszych rządów Talibów w latach 1996–2001 kobiety były poddawane surowym restrykcjom, w tym zakazowi edukacji i pracy. Po inwazji sił amerykańskich w 2001 roku nastąpiły znaczące zmiany – w nowej konstytucji z 2004 roku zagwarantowano równość płci, a kobiety uzyskały dostęp do edukacji i życia publicznego. Jednak po ponownym przejęciu władzy przez Talibów te z trudem zdobyte prawa zaczęły być systematycznie likwidowane.

Zmiany w prawie i polityce

Od momentu przejęcia kontroli Talibowie wprowadzili szereg represyjnych praw wymierzonych w kobiety. Dziewczęta zostały ponownie pozbawione prawa do uczęszczania do szkół średnich i na uniwersytety, co czyni Afganistan jedynym krajem na świecie, w którym obowiązuje taki zakaz. Kobietom na powrót zakazano pracy w większości zawodów, co drastycznie ogranicza ich niezależność ekonomiczną i udział w życiu publicznym.

Wprowadzono przepisy nakazujące kobietom podróżowanie wyłącznie w towarzystwie męskiego opiekuna oraz obowiązek noszenia zasłon na twarzach w miejscach publicznych. Dodatkowo, zakazano im wstępu do parków i siłowni, co znacznie ogranicza ich swobodę i w zasadzie zmusza do pozostawania w domach. Naruszenie zasad może prowadzić do aresztowania lub przemocy wobec kobiet oraz ich bliskich.

Reakcje międzynarodowe

Społeczność międzynarodowa w dużej mierze potępiła działania Talibów. Organizacje takie jak Human Rights Watch i UN Women alarmują o pogarszającej się sytuacji afgańskich kobiet i domagają się pociągnięcia reżimu do odpowiedzialności. W styczniu 2025 roku eksperci ONZ stwierdzili, że polityka Talibów stanowi systemową dyskryminację kobiet. Parlament Europejski wyraził głębokie zaniepokojenie zakazem edukacji dziewcząt i wezwał światowych przywódców do podjęcia działań przeciwko tym naruszeniom praw człowieka.

Maryam, znana afgańska prawniczka, zauważyła, że nowe prawa Talibów są „wielkim atakiem na godność kobiet”, ponieważ systematycznie wymazują ich głosy i obecność ze społeczeństwa. Używając pseudonimu dla własnego bezpieczeństwa, głośno krytykuje surowe restrykcje nałożone przez Taliban, szczególnie ich przepisy dotyczące „cnoty i występku”, które skutecznie uciszyły kobiety i pozbawiły je podstawowych praw.

Perspektywy na przyszłość

Obrońcy praw kobiet w Afganistanie podkreślają konieczność stałej presji międzynarodowej na reżim Talibów. Eksperci wskazują, że dyplomatyczne zaangażowanie powinno być połączone z pomocą humanitarną, skoncentrowaną na potrzebach kobiet, jednak w obliczu rosnącego autorytaryzmu Talibów nadzieja na poprawę tej sytuacji wydaje się obecnie niemożliwa.

FacebookInstagramTikTokX