Sztuka dla wsparcia
Wystawa przedaukcyjna, dostępna dla zwiedzających do 19 stycznia 2025 roku, prezentuje prace ponad 30 uznanych artystów, w tym Wilhelma Sasnala, Moniki Sosnowskiej, Edwarda Dwurnika czy Joanny Piotrowskiej. Znajdziemy tu dzieła poruszające takie tematy jak migracja, wyobcowanie, tożsamość czy doświadczenia wojny. Kuratorka wystawy, Jagna Lewandowska, podkreśla emocjonalny wymiar prezentowanych prac, które nie tylko zachwycają estetyką, ale również skłaniają do refleksji nad losem osób zmuszonych do opuszczenia swoich domów.
Ciekawym elementem tegorocznej wystawy jest instalacja autorstwa Sandry Mujingi, artystki pochodzącej z Demokratycznej Republiki Konga. Rzeźba przypomina lekkie, nomadyczne schronienie, nawiązując do życia osób w drodze. Takie zestawienie współczesnych dzieł z narracją o migracji wzmacnia przekaz wydarzenia, które łączy sztukę z odpowiedzialnością społeczną.
Aukcja – szansa na realną pomoc
Kulminacją wystawy będzie aukcja charytatywna, zaplanowana na 19 stycznia 2025 roku o godzinie 16:00. Dochód z licytacji zasili Fundację Ocalenie, która od 25 lat wspiera osoby z doświadczeniem uchodźstwa. Zebrane środki zostaną przeznaczone na dwa kluczowe programy:
Refugees Welcome Polska – inicjatywę, która łączy osoby uchodźcze z mieszkańcami Warszawy i okolic, oferującymi im pokoje w swoich domach.Centrum Pomocy Cudzoziemcom – miejsce, gdzie uchodźcy i migranci mogą uzyskać pomoc prawną, psychologiczną, doradztwo zawodowe oraz wsparcie w codziennych trudnościach.
Fundacja Ocalenie, mimo wieloletniego doświadczenia i zaangażowania, boryka się z coraz większymi trudnościami finansowymi. W ubiegłym roku, pomimo rekordowej kwoty 1,2 mln zł zebranej podczas aukcji, fundacja zmuszona była zamknąć swoje oddziały w Łodzi i Łomży. Dlatego każde wsparcie jest dziś na wagę złota, a wystawa i aukcja stają się realnym narzędziem pomocy.
Sztuka odzwierciedlająca rzeczywistość
Jednym z najbardziej poruszających dzieł na wystawie jest obraz Kateryny Lisovenko, ukraińskiej artystki, która po wybuchu wojny wyjechała z dziećmi do Wiednia. Jej „Migrujące łabędzie” symbolizują życie w zawieszeniu, trudną codzienność i tęsknotę za domem. Fotografia Joanny Rajkowskiej, dedykowana pamięci 43 osób, które zginęły w wyniku pushbacków na granicy polsko-białoruskiej, to kolejne dzieło, które zmusza do refleksji nad losem uchodźców wojennych.
Nie brakuje także dzieł nawiązujących do współczesnych wydarzeń, takich jak prace Agaty Grzybowskiej, dokumentujące życie w okupowanej Ukrainie, czy linoryt Wilhelma Sasnala, przywołujący historyczne konteksty zbrodni ludzkości.
Rekordowe wsparcie to wciąż za mało
Choć ubiegłoroczna aukcja przyniosła rekordowe 1,2 mln zł, potrzeby osób uchodźczych są ogromne. Według danych Parlamentu Europejskiego, w 2023 roku liczba uchodźców na świecie wynosiła prawie 122,5 mln, z czego 40% stanowiły dzieci. W Polsce największą grupą uchodźców są osoby uciekające przed rosyjską agresją na Ukrainę, ale pomocy potrzebują także migranci przekraczający granicę polsko-białoruską.
Karolina Szymańska z Fundacji Ocalenie przypomina, że mimo malejącego zainteresowania mediów tematem uchodźców, potrzeby tych osób nie maleją. Codziennie zwracają się one do fundacji z prośbą o pomoc w nauce języka polskiego, transkrypcję dokumentów czy uzyskanie statusu uchodźcy.
Nowa przestrzeń, nowe możliwości
Tegoroczna wystawa to także inauguracja nowego budynku Muzeum Sztuki Nowoczesnej w Warszawie. Architektura budynku, autorstwa Thomasa Phifera, pozwala na zestawienie dzieł z magnetyzującym widokiem na miasto, co nadaje wydarzeniu dodatkowego wymiaru artystycznego.
Wystawie towarzyszą także wydarzenia specjalne, takie jak prapremiera filmu „Tara Abdullah. Voice” oraz kąpiel dźwiękowa w wykonaniu chóru kobiet-emigrantek z Białorusi i Ukrainy.
Wystawa i aukcja „Refugees Welcome” to nie tylko artystyczne wydarzenie, ale przede wszystkim przykład tego, jak sztuka może realnie zmieniać życie ludzi. Dzięki zaangażowaniu artystów, darczyńców i organizatorów, Muzeum Sztuki Nowoczesnej w Warszawie staje się przestrzenią, gdzie sztuka i empatia idą w parze.
To wydarzenie to także przypomnienie, że temat uchodźców i migracji pozostaje niezwykle aktualny i wymaga naszej uwagi oraz wsparcia. W końcu każdy ma prawo do życia w bezpieczeństwie i godności.