„Utwór Satiego jest muzyczną mantrą, modlitwą, medytacją, ekumenicznym narzędziem refleksji pozostawiającym odbiorcę w stanie zawieszenia. Ekstremalna liczba powtórzeń utworu powoduje u słuchacza rodzaj transu i skupienia. To nie jest muzyka, która ma się podobać. Ma oddać stan trwania w czymś, co jest niezależne od słuchacza. W tej właśnie »udręce uczestnictwa« w spektaklu, którego jest się częścią. Ukraińcy znaleźli się w sytuacji, w której nie mieli żadnego wpływu na to, jak potoczy się ich życie, czy będą musieli porzucić swoje domy, pożegnać idącego na front ojca albo męża. W tym sensie to wyraz artystycznej solidarności i współodczuwania tego, z czym mierzy się naród ukraiński jako całość, ale też każdy obywatel” tłumaczy dr Mateusz Zubik, pomysłodawca projektu i dyrektor Festiwalu Muzyki Otwartej „Muzyka w Starych Balicach”.
Ekstremalne, ponad 30-godzinne wydarzenie
W krakowskim kinie Kijów pod ekranem projekcyjnym stanie fortepian Yamaha, na którym 30 pianistów naprzemiennie będzie wykonywać utwór po 28 razy w ekstremalnie wolnym tempie. Całość prezentacji zajmie więc ponad 30 godzin. Pianistami-performerami będą zarówno osoby zawodowo zajmujące się muzyką, uczniowie szkół muzycznych, studenci akademii muzycznych, jak i pasjonaci gry na fortepianie, którzy na co dzień wykonują inne zawody. Na ekranach kina Kijów będziemy śledzić wizualny performans, który połączy Kraków z kijowskim Klastrem Kulturalnym „Kraków”. Przygotują go polscy i ukraińscy artyści z Akademii Sztuk Pięknych w Krakowie.
„To nie będzie tylko połączenie dwóch miejsc na mapie za pośrednictwem streamingu. Tworzymy sytuację multimedialną, dzięki której dwa równoległe elementy projektu połączą się i zmieszają ze sobą. Można to porównać do wielogodzinnego kolażu dwóch miejsc, dwóch światów i muzyczno-wizualnego performansu” mówi Roman Dziadkiewicz z UKRAïNATV, niezależnej, eksperymentalnej telewizji internetowej.
Z uwagi na działania wojenne na terenie Ukrainy niemożliwy jest transport fizycznego fortepianu do Kijowa, dlatego utwór na żywo zabrzmi jedynie w Krakowie. Niemniej artyści z krakowskiej ASP będą w stolicy Ukrainy, gdzie na żywo połączą się z kinem Kijów w sprzeciwie wobec wojny wyrażonym językiem sztuki.
„Istotny jest tutaj aspekt solidarnościowy i wspólnotowy. Naszym zdaniem wykonanie »Vexations« przez 30 pianistów otworzy przestrzeń dla wspólnego tworzenia i przeżywania sztuki. Wierzymy, że właśnie kolektywne odczuwanie jest najpiękniejszym i najgłębszym wyrazem naszej solidarności z walczącym o wolność Narodem Ukraińskim. Jest artystycznym symbolem empatii” dodaje dr hab. Barbara Łypik-Sobaniec, prof. AMKP i dyrektor artystyczna Festiwalu Muzyki Otwartej „Muzyka w Starych Balicach”.
Istota „Vexations”
„Vexations” to artystyczna refleksja nad tragedią wojny zarówno w kontekście narodowym, państwowym, jak i osobistym, jednostkowym. Najistotniejszy jest tutaj fakt „stawania się” dzieła muzycznego w czasie przekraczającym możliwości percepcyjne potencjalnego odbiorcy, a nawet pojedynczego wykonawcy. Fakt ten, zdaniem pomysłodawców, ma symbolizować nieuchronność, nieprzewidywalność i fatalną niezależność procesu, który pomimo swojej osobności ma bezpośredni i rzeczywisty wpływ na codzienność obywateli Ukrainy. Dzięki grupowemu wykonaniu utwór zyskuje także wymiar odradzającej się (z uporem i mimo przeciwności) wspólnoty w przeżywaniu dramatu wojny i próby przezwyciężania jej konsekwencji.
„Kiedyś nazwa »Kijów«, jaką ochrzczono krakowskie kino, nosiła piętno wymuszonej przyjaźni polsko-radzieckiej. Historia jednak »zagrała na nosie« rosyjskim okupantom i dziś Kijów stał się międzynarodowym symbolem walki o wolność, symbolem triumfu nad totalitaryzmem. Sztuka z natury jest wolna i nawet kiedy opresyjny system stara się narzucić jej ramy, i tak im się wymyka. Urodzony w Kijowie Michaił Bułhakow pisał, że »rękopisy nie płoną«. Ni mniej, ni więcej oznacza to, że nie da się zniszczyć tego, co sztuka niesie ze sobą – przede wszystkim prawdy. Językiem muzyki chcemy opowiedzieć prawdę o cierpieniach Narodu Ukraińskiego. Przez 35 godzin kino Kijów będzie otwarte dla każdego, kto w symboliczny sposób zapragnie poczuć się częścią wspólnoty mówiącej wojnie głośne »nie«” komentuje Miłosz Horodyski, prezes Apollo Film, artysta Instytutu Sztuk Progresywnych ASP w Krakowie.
fot. Filip Adamus, dzięki uprzejmości organizatora
Początek wydarzenia 30 września o godz. 6:00 w krakowskim kinie Kijów. Wstęp wolny. Więcej informacji znajdziecie na wydarzeniu na Facebooku. Na wydarzenie zapraszają Prezydent Miasta Krakowa Jacek Majchrowski, Mer Kijowa Vitalij Kliczko, organizatorzy Festiwalu Muzyki Otwartej „Muzyka w Starych Balicach”, Apollo Film, YAMAHA oraz Instytut Sztuk Progresywnych ASP w Krakowie.
![„Zielona granica” Agnieszki Holland nie jest antypolska, ale nie trafi do tych, do których powinna [recenzja]](/_next/image?url=https%3A%2F%2Fcdn.kmag.pl%2Farticles%2F650c96b9c1209c7876b89585%2FZielona%2520granica_fot.%2520Agata%2520Kubis%2520%25282%2529.jpg&w=1920&q=75)
