Millennium Docs Against Gravity – nasze typy festiwalowe

10-05-2023 • 1 min czytania

materiały prasowe

Już za chwilę rozpocznie się 20. edycja festiwalu Millennium Docs Against Gravity – tym razem pod hasłem „Nie bądź obojętny_a”.

Specjalnie dla Was wybieramy 16 filmów, które niosą za sobą to przesłanie, dotykając najróżniejszych tematów społeczno-kulturowych. Smacznego!

tekst i wybór: Matylda Sokołowska

1/16

Tam, gdzie dusza styka się z ciałem – „Siostrzeństwo Świętej Sauny”

Dym, żar, półmrok. W tradycyjnej saunie w estońskim lesie grupa kobiet dzieli się sekretami, historiami i wsparciem. Ten niezwykły rytuał opierający się na wspólnocie, zaufaniu i cielesności to narzędzie do zrozumienia czym jest prawdziwe siostrzeństwo, jak ważne jest kolektywne myślenie i do czego tak naprawdę służy nam ciało. W tym dusznym i pełnym potu filmie uczymy się zarówno o nich jak i od nich – okazuje się, że pełen pary las nie jest tu najważniejszy.

„Prawy chłopak”

Antek to dwudziestodwuletni konserwatysta z Wrocławia, który działa w męskim bractwie różańcowym, organizacji nacjonalistycznej i bierze aktywy udział w marszach niepodległości. Jest uosobieniem młodego, skrajnie prawicowego patrioty, do czasu, kiedy poznaje Weronikę, dziewczynę o zupełnie innych poglądach. To wtedy zaczynają rodzić się w nim wątpliwości dotyczące dotychczasowych wyborów, Boga, seksu i własnej tożsamości. To niezwykle aktualna opowieść o dorastaniu w czasach politycznego podziału współczesnej Polski.

„Swatka ISIS”, czyli o ekstremizmie kobiecym

Tooba Gondal to brytyjska dżihadystka, odpowiedzialna za zwerbowanie dziesiątek kobiet z Zachodu. Uważa się za niewinną kobietę, która zakochała się w niewłaściwym mężczyźnie, co idealnie współgra z narracją ekstremistycznej organizacji. Kim jest tak naprawdę? Oprawcą czy ofiarą? Ten film to przede wszystkim zobrazowanie tego jak funkcjonują kobiety w ramach islamskiej świętej wojny i na czym polega prawdziwa siła ISIS.

„Scena myśli” – co w głowie piszczy?

Ten film to inteligentne, prowokacyjne i fascynujące spojrzenie Warnera Herzoga na ludzki mózg. Rozmowy z laureatami Nobla i naukowcami przeplatane są dziwacznymi detalami i filozoficznymi pytaniami. Gdzie leży granica nauki? Dlaczego w tak rozwiniętym technologicznie świecie nadal nie wiemy prawie nic o ludzkim mózgu? To ciekawa pozycja dla wszystkich, którzy nie boją się pytać i chcieliby wiedzieć czym tak właściwie zajmuje się neurologia.

„Zobacz do czego mnie doprowadziłeś”– gdzie leży granica przemocy?

Obraz „Judyta odcinająca głowę Holofernesowi” XVII-wiecznej malarki Artemisy Gentileschi może wydawać się zbyt brutalny, przesadzony, agresywny – a co, jeśliby przenieść jego przesłanie do rzeczywistości? Ten film to historia trzech kobiet, które zamordowały swoich oprawców po latach przemocy domowej. Reżyserka stara się przedstawić ich historie w szerszym kontekście, bez zbędnych kontrowersji i sensacji – wypowiedzi kobiet łączy ze sprawozdaniem mężczyzny, który sprząta mieszkania po zbrodniach. Co roku 30 tysięcy kobiet zostaje zamordowanych przez swoich partnerów – czy to, do czego dopuściły się Laura, Rachel i Roselba musi być jedynym wyjściem?

„Całe to piękno i krew”, czyli co ma Oxycontin do sponsorowania sztuki?

Nan Goldin to artystka znana przede wszystkim ze swojej „Ballady o seksualnej zależności” czyli „serii porywających, kolorowych, intymnych zdjęć przedstawiających gejowską subkulturę, ją samą, jej rodzinę i przyjaciół”. Tutaj widzimy ją jako aktywistkę, sfilmowaną przez nagrodzoną Oscarem Laurę Poitras. Fotografka, wraz z założoną przez siebie organizacją PAIN (Prescription Addiction Intervention Now), walczy z producentami opioidowych leków przeciwbólowych, czyli znanymi w świecie sztuki filantropami – rodziną Sacklerów. To kolejny fascynujący obraz i świadectwo tego, jak na miliony Amerykanów wpływa nadal trwająca epidemia opioidowa.

„Pornomelancholia”, bardziej człowiek niż seks-maszyna

Ten wielopoziomowy portret meksykańskiej gwiazdy gejowskiego porno, Lalo Santosa, to jedyna w swoim rodzaju propozycja filmowa. Jako widz mamy okazję poznać realia sex workingu od zupełnie nowej strony – z ekranu patrzy na nas mężczyzna pełen sprzeczności, pytań i smutku w oczach. Z jednej strony „seks maszyna”, a z drugiej trudna relacja z matką, skomplikowane emocje i lęk. Ten film to wyjątkowa opowieść o męskości, życiu i poszukiwaniu własnej tożsamości.

„Nie znikniemy”

Historia pięciu ukraińskich nastolatków, których dorastanie naznaczone zostało wojną w Donbasie. Opowieść o buncie, przyjaźni i poszukiwaniu swojej drogi życiowej, która usłana jest (dosłownie) minami. Szukają sposobów na wyrażenie siebie, zmagają się z rzeczywistością i marzą o ucieczce. They will not fade away.

„Nie na miejscu”

Tytuł (ang. „Matter out of place”) można odnieść bezpośrednio do tematu filmu, którego głównymi bohaterami są śmieci w różnych zakątkach ziemi. To jednak także nawiązanie do wyjątkowego kontrastu, który pojawia się przez zestawienie niezwykle pięknych zdjęć planety autorstwa Nikolausa Geyrhaltera z widocznymi na nich zanieczyszczeniami. Okazuje się, że film o śmieciach nie musi być cliché, żeby poruszył widzów i został zapamiętany. Pozostawia po sobie niesmak i chęć zebrania każdej, zauważonej gdzieś na ziemi plastikowej butelki.

„Pianoforte” – życie podporządkowane Chopinowi

Konkurs Chopinowski to najbardziej prestiżowe na świecie wydarzenie tego typu. Odbywa się co 5 lat w Warszawie i za każdym razem ściąga uwagę aspirujących muzyków, melomanów i pianistów największej sławy. Tym razem możemy oglądać konkurujących ze sobą młodych mistrzów fortepianu z całego świata, którzy całe życie podporządkowali przygotowaniom do Konkursu. Dzielą ze sobą marzenia, ambicje i ogromną presję, a my dostaliśmy wyjątkową szansę przeżywania tego razem z nimi.

„Tańcząc Pinę” – tylko spójrzcie na taniec współczesny!

Dla fanów filmu „Mr. Gaga” i „A potem tańczyliśmy” albo dla tych, którzy chcą zanurzyć się w ideach tańca współczesnego. Pina Bausch to jedna z najważniejszych choreografek i tancerek XX wieku – zrewolucjonizowała rozumienie tańca współczesnego, które nadal wpływa na aspirujących tancerzy. Na ekranie oglądamy walkę o uprawnienie za pomocą tańca Glorii Ugwarelojo Biachi w Nigerii, Juliana Amira Lacey z USA zmagającego się z homofobią i Sanguena Lee z Korei Południowej, który tańczy, mimo że jest na to „zbyt wysoki”. O tym, jak ludzie zmieniają taniec i jak taniec zmienia ludzi.

„W Ukrainie”, bo przecież wojna nadal trwa

Na tej edycji festiwalu nie mogło zabraknąć dogłębnego zobrazowania nowej rzeczywistości Ukrainy – Piotr Pawlus i Tomasz Wolski przybliżają nam jak wygląda Ukraina zbombardowana, która próbuje podnieść się z kolan. Jak wygląda funkcjonowanie tych, którzy po ucieczce z domu do niego wrócili? Czym tak naprawdę jest dom, jeśli fizycznie nie zostało po nim prawie nic?

To pozycja ważna i niestety nadal potrzebna, żeby nie powiedzieć – obowiązkowa.

#russiaisaterroriststate

„Części intymne”, czyli co się dzieje z ciałem na planie filmowym

Gdzie leży granica między sex-workingiem, a aktorstwem? Czy ciało wystawiane na planie filmowym na ocenę widza i współpracowników staje się ich własnością? Jak pracować w branży filmowej odrzucając malegaze? Na te i inne pytania próbują odpowiedzieć nam znane reżyserki, scenarzystki i aktorki, takie jak Jane Fonda, Joey Soloway, Angela Robinson, Karyn Kusama, Rose McGowan, Rosanna Arquette, Alexandra Billings, Stacy Rukeyser czy Emily Meade. Na pierwszym planie emancypacja, na drugim historia kina. Mamy szansę dowiedzieć się jak wygląda produkcja filmowa od podszewki i co jeszcze musi się zmienić, żebyśmy mogli zmierzać w stronę bezpieczeństwa artystek i szeroko rozumianego szacunku do ciała w przestrzeni medialnej.

We’re here, we’re queer – „Ukochane” ciepło o miłości

Dwie kobiety, Hetty (76 lat) i Jeanne (91 lat) otwierają przed nami swój pełen ciepła świat, który w ostatnich latach zaczyna być naznaczony chorobą jednej z nich. Mamy wyjątkową szansę na podglądanie jak wygląda długi i prawdziwy związek, który pełen jest śmiechu i łez, trudnych decyzji, wspólnego bólu i bezgranicznego wsparcia. To jednak nie film o przemijaniu, starości czy pogodzeniu się z odejściem, ale o miłości, takiej, jaką być powinna.

Siła słowa, czyli „8mm cudownych lat”

To portret Annie Ernaux; jednej z najważniejszych i najbardziej kontrowersyjnych współczesnych francuskich pisarek, laureatki literackiej Nagrody Nobla, prozaiczki i feministki. Intymna opowieść utkana jest z filmów nagrywanych przez męża artystki; Philippe’a Ernaux. Zostajemy zabrani przez niego w podróż po przeszłości, a to wszystko dzięki jego namiętności do noszenia ze sobą wszędzie kamery na 8 milimetrową taśmę.

Film pozwala nam na poznanie życia artystki w latach 1972-1981; jej rodziny, społecznych aspiracji, zaplecza kulturalnego. Podglądamy co działo się kiedy wychodziły pierwsze jej powieści, jak dorastali jej synowie i co działo się u schyłku XX wieku we francuskiej burżuazji. To wszystko opatrzone jest narracją samej Ernaux, która uczy nas (jak zawsze najlepiej) o miłoście, buncie i przemijaniu.

„Skąd dokąd” – jak uciec przed wojną?

Początek inwazji Rosji na Ukrainę. Ludzie zawieszeni w czasie i przestrzeni, w obliczu niepewnego tu i teraz, decydują się na porzucenie tego, co mają najcenniejsze i wsiadają bez zastanowienia do zakurzonego vana na obcych rejestracjach. Samochód przemierza tysiące kilometrów, pełniąc rozmaite funkcje: poczekalni, szpitala, schronu, a przede wszystkim przestrzeni do zwierzeń i wyznań, którymi w sposób naturalny zaczynają dzielić się współtowarzysze podróży z przypadku.

„Skąd dokąd” to portret zbiorowy złożony z doświadczeń ludzi, którzy mają jeden cel: znaleźć bezpieczne schronienie. W vanie, ich tymczasowym azylu, zniesione są różnice płci, wieku, koloru skóry, sprawności fizycznej, pochodzenia, tożsamości, poglądów czy wiary. W języku ukraińskim „skąd” (zvidky) i „dokąd” (kudy), to też rutynowe pytania zadawane podczas próby przebicia się przez liczne punkty kontrolne, rozmieszczone na terenie Ukrainy.