Cezary Tomaszewski, jednen z najciekawszych polskich reżyserów teatralnych, choreografów i performerów, w tym roku nominowany do Paszportu „Polityki”, w najbliższy weekend. 29 i 30 czerwca, pokaże w Centrum Sztuki Współczesnej Zamek Ujazdowski operę egzotyczną z pogranicza teatru, muzyki i sztuk wizualnych - Arcytrudno dojechać na Bródno - stworzoną na motywach Parii Stanisława Moniuszki.
Ta nietypowa opera jest pomyślana jako instalacja muzyczno-wizualna znosząca podział na scenę i widownię. Podczas wydarzenia widzowie będą mogli swobodnie poruszać się w przestrzeni scenografii, słuchając muzyki i stając się uczestnikami widowiska.
W projekcie wezmą udział wokaliści i śpiewacy operowi – oraz chór głosów – którzy będą wykonywać partie operowe przy akompaniamencie muzyki Stanisława Moniuszki i awangardowej muzyki indyjskiej, miksowanej na żywo przez DJ-a. Tomaszewski osadza akcję opery na warszawskim Bródnie, gdzie sam mieszka, odnosząc temat indyjskiej kastowości, podjęty przez Moniuszkę, do współczesnych realiów stolicy.
W Parii Moniuszko odszedł od stylu narodowego, wprowadzając takie nietypowe instrumenty jak gong czy tam. W dziele są również wyraźne wpływy muzyki indyjskiej, chociaż krytyka zarzucała kompozytorowi nieumiejętność stworzenia „egzotycznej atmosfery”. Na podstawie dramatu Casimira Delavigne'a powstało libretto, które napisał Jan Chęciński. Krytykuje w nim ustrój kastowy w Indiach, nawiązując do aktualnej sytuacji wielu krajów europejskich. Głównym bohaterem Parii jest Idamor, waleczny obrońca ojczyzny, który ukrywa przed światem fakt, że pochodzi z najniższej kasty społecznej – pariasów. Kiedy prawda wychodzi na jaw, zostaje zamordowany przez arcykapłana. Temat ucisku niższych klas społecznych był bardzo bliski Moniuszce, który ponadto sądził, że modna w dobie romantyzmu egzotyczna tematyka libretta pomoże mu dotrzeć do teatrów operowych na Zachodzie.
W operze Cezary Tomaszewski stosuje podobną metodę pracy jak w swoich poprzednich realizacjach, głośnych za sprawą odważnej stylistyki i odczytania na nowo klasycznych utworów muzycznych czy znanych dzieł dramatycznych. Reżyser z poczuciem humoru żongluje różnymi estetykami i gatunkami, od operetki po wodewil. Sięgając po utwór Moniuszki pochodzący z klasycznego repertuaru, chce go zdekonstruować i poddać całkowitemu przekształceniu, jednocześnie ukazując aktualność tematyki podjętej przez dziewiętnastowiecznego kompozytora. Podobnych zabiegów dokonał wcześniej, pracując z utworami takich twórców, jak Claudio Monteverdi, Felix Mendelssohn, Johann Sebastian Bach, Leon Schiller czy Stanisław Wyspiański.Performans powstaje na styku sztuk wizualnych, muzyki i teatru.
Projekt zapowiada obchody Roku Moniuszkowskiego w Polsce w 2019 roku.
Arcytrudno dojechać na Bródno
opera egzotyczna na motywach utworu Stanisława Moniuszki Paria
Centrum Sztuki Współczesnej Zamek Ujazdowski
Pokazy:
29/06/2018, 19:00
30/06/2018, 16:00, 19:00
Reżyseria: Cezary Tomaszewski
Kurator: Joanna Zielińska
Performerzy: Małgorzata Biela, Oskar Malinowski, Bartosz Ostrowski
Dramaturgia: Klaudia Hartung-Wójciak
/na podst. mat. prasowych/
